Enerji, Şalt, Enerji Kalitesi, Pano, Trafo, Kablo, Motor, Kesintisiz Güç Kaynağı, Topraklama, Aydınlatma, Test-Ölçüm, Elektrik Proje-Taahhüt, Elektronik, dergi

Yenilenebilir Enerjide Yeni Dönem: Deniz Üstü (Offshore) Rüzgar Enerjisi Santrali

Deniz GÜLDAL

İnsanlık tarihinde binlerce yıldır kullanılan ve 3000 yıl kadar önce bir yel değirmeniyle kullanılmaya başlanan rüzgar enerjisi bugün denizin üstünde kurulan enerji santrallerine kadar geldi. Dünyada uzun zamandır en önem verilen yenilenebilir enerji kaynağı olan rüzgar enerjisi kullanımı ülkemizde yaklaşık on yıldır eskisine oranla çok daha iyi bir konuma geldi.

Ülkemizin konumu itibarıyla fazlasıyla yararlandığımız rüzgar enerjisi, devletin işletmelere verdiği destekle büyümeye devam ediyor. Türkiye’de ilk rüzgar enerjisi santrali 1998’de İzmir’de kuruldu ve şu anda kayıtlı santral sayımız 180’i bulmuş durumda. EPDK’dan lisans ve ön lisans alan tüm RES’ler devreye girdiğinde ülkemizin rüzgar kurulu gücü 12.768 MW’a ulaşacak ve tüm elektrik tüketiminin %12’si rüzgar santrallerinden karşılanabilecek. Bu temiz bir gelecek ve yaşanılabilir bir dünya için çok önemli. Ayrıca EPDK tarafından 2018 yılı sonuna kadar 3.000 MW daha rüzgar santrali başvurusu kabul edilecek. Tüm bu bilinen rüzgar enerjisi santrallerinin dışında dünyada uygulanan fakat ülkemizde olmayan deniz üssü rüzgar enerjisi santralleri, rüzgar enerjisi santrallerine yeni bir boyut kazandıracak.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından bin 200 megavat kapasiteyle kurulacak Türkiye’nin ilk deniz üstü (offshore) rüzgar enerjisi santrali için son başvuru tarihi 23 Ekim 2018 olarak belirlendi. Kesin tarihi daha sonra belirlenecek ihalede, katılımcılar kilovatsaat başına tavan fiyat 8 dolar/cent üzerinden açık eksiltmeyle yarışacak. Resmi gazete de yayınlanan duyuruya göre söz konusu ihaleyle, şartnamede belirtilen bağlantı bölgeleri içinde olacak şekilde tesis edilecek ve elektrik iletim sistemine bağlanabilecek toplam bin 200 megavat gücündeki deniz üstü rüzgar enerjisi santrallerinin kurulacağı yenilenebilir enerji kaynak alanları (YEKA) tahsis edilecek ve bu alanlar için belirlenen bağlantı kapasiteleri kullandırılacak.

Dünya İle Yarışabilir Santraller

İhaleye, tüzel kişi veya birden fazla tüzel kişi tarafından kurulan iş ortaklıkları veya konsorsiyumlar başvurabilecek. Şartname bedeli 20 bin lira olan ihale için başvurular 23 Ekim günü saat 12.00’ye kadar Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğüne elden teslim edilebilecek. Başvuruların incelenmesine aynı gün ve adreste saat 14.00’te başlanacak. Açık eksiltme kilovatsaat başına 8 dolar/centten başlayacak. “Türkiye’nin ilk, dünyanın en büyüğü” olacağı söylenen offshore rüzgar enerjisi santrali için Saros, Kıyıköy ve Gelibolu aday bölgeler arasında. Rüzgar santrallerinden ürettiğmiz elektrik enerjisini bir adım daha ötesi olan deniz üstü rüzgar santralleri Türkiye’nin son yıllarda yaptığı yenilenebilir enerji santralleri yatırımlarını dünya ile yarışabilir hale getirecek.

Dünyada ilk kez Danimarka Looland Adası yakınlarında 1991 yılında kurulan ve 5 MW kurulu güce sahip Vindeby rüzgar enerji santralidir. Kara rüzgar ile deniz üzerinden esen rüzgar birbirinden bazı yönlerden ayrılırlar ve deniz üzerindeki rüzgarların en belirgin özelliği hızlarının daha fazla olmasıdır. Yapılan çalışmalarda yüzde 20 ile 25 oranında yüksek çıktığı kanıtlanmıştır. Her ne kadar deniz üstü rüzgar enerjisi santrali avantajlı gözükse de kurulum maliyeti açısından daha pahalı ve kurulumu daha zordur o yüzden 50 MW ve üzeri büyük projelerde tercih edilmektedirler. Kıyıdan 50 km ile 100 km uzaklıktaki mesafelerde, deniz taban derinliği 50 m’ye kadar ulaşan bölgelerde kurulumu gerçekleştirilir.